9 sene boyunca fark edilmeyen ve herkesi kandıran internet yalanı: Wikipedia’nın Alan MacMasters faciası
![](https://haberakcakoca.com.tr/wp-content/uploads/2022/11/9-sene-boyunca-fark-edilmeyen-ve-herkesi-kandiran-internet-yalani-wikipedianin-alan-macmasters-faciasi-IBLArE1D.jpg)
Wikipedia’da, elektrikli ekmek kızartma makinesinin 1800’lerin sonunda İskoç bir bilim insanı tarafından icat edildiği yazıyor. Ancak 15 yaşında bir kız, web sitesinde elektrikli su ısıtıcısını icat ettiği söylenen Alan MacMasters‘ın sayfasına baktığında, onunla ilgili tuhaf bir şey fark etti. MacMasters’ın 1890’larda çekilmiş olduğu argüman edilen fotoğrafında bir gariplik vardı.
Adının Adam olduğu açıklanan genç, “İlk baktığımda normal bir fotoğraf gibi görünmediğini fark ettim. Üzerinde oynanmış gibi görünüyordu” diyor.
Bunun dışında, birinci bakışta makale, bol ölçüde referansla tamamlanmış rastgele bir makaleye benziyordu. Makale, MacMasters’ın filamentler için daha ucuz metaller ve telde büyük miktarlarda nikel kullanarak maliyetleri düşürmeye çalıştığını iddia ediyor. MacMasters’ın, “Ortaya çıkan lamba o kadar ısındı ki, yakındaki ekmeği kızartmaya başladı” dediğine vurgu yapıyor.
![](https://priceless-germain.89-117-167-62.plesk.page/wp-content/uploads/2022/11/9-sene-boyunca-fark-edilmeyen-ve-herkesi-kandiran-internet-yalani-wikipedianin-alan-macmasters-faciasi-0-Rc3kqF2K.jpg)
Makaleye göre, MacMasters üretilmek üzere satmadan önce bir meslektaşının laboratuvarında tasarımı mükemmelleştirmek için birkaç ay harcadı. MacMasters’ın ekmek kızartma makinesi ‘Eclipse’ olarak pazara sunuldu. Seramik bir taban üzerine inşa edilmiş dört elektrik filamentine sahipti. Elektrik, bir lamba ile priz ortasına takılan bir adaptörle sağlanıyordu.
İnanılmaz bir halde, MacMasters isminde bir mucit aslında yok. Fakat hakkındaki bu argümanların birçok, Wikipedia’nın kabul edilebilir bulduğu yayınlara dayanıyordu ve Wikipedia’nın (genellikle gayretli) editörlerinden hiçbiri tarafından yıllarca sorgulanmadı.
Adam, durumu Wikipedia’ya bildirdiğinde, bunun siteye kasıtlı olarak yanlış bilgi gönderme eylemi olduğu ortaya çıktı. Araştırmalar, alıntıların tamamen döngüsel olduğunu ve bu sayfanın aslında canı sıkılan bir öğrencinin aldatmacası olduğunu ortaya çıkardı. Makaleyi bilerek bir aldatmaca olarak hazırlamışlar ve görüntüyü Photoshop ile 1890’lardan kalmış gibi göstermeye çalışmışlar.
Aldatmaca Şubat 2013’ten Temmuz 2022’ye kadar fark edilmedi. Sonunda bu yılın Temmuz ayında kaldırıldı, ancak referanslar bağlı kalmaya devam etti.
Ekmek kızartma makinesinin gerçek mucidi kim?
Avrupa ve ABD’deki ekmek kızartma makinesi koleksiyonerlerinin yanı sıra konut aletleri konusunda uzman müze küratörleriyle konuşan BBC, karşılığa ulaşmanın çok güç olduğunu söylüyor. Birden fazla kaynağa nazaran, ticari olarak temin edilebilen ve başarılı olan bir ekmek kızartma makinesinin birinci patenti, ABD’deki General Electric şirketi adına 1909’da Frank Shailor tarafından sunuldu.
D-12 olarak isimlendirilen ekmek kızartma makinesinin, ticari olarak temin edilebilen birinci elektrikli ekmek kızartma makinesi olduğu kabul ediliyor.
![](https://priceless-germain.89-117-167-62.plesk.page/wp-content/uploads/2022/11/9-sene-boyunca-fark-edilmeyen-ve-herkesi-kandiran-internet-yalani-wikipedianin-alan-macmasters-faciasi-1-fVjKcB33.jpg)
ağrı escort
antep escort
ardahan escort
bingöl escort
bitlis escort
denizli escort
diyarbakır escort
elazığ escort
ığdır escort
kars escort
kilis escort
muş escort
siirt escort
şırnak escort
tunceli escort
van escort
hakkari escort
Adana escort
Adıyaman escort
Afyon escort
Ağrı escort
Amasya escort
Ankara escort
Antalya escort
Artvin escort
Aydın escort
Balıkesir escort
Bilecik escort
Bitlis escort
Bolu escort
Burdur escort
Çanakkale escort
Çankırı escort
Çorum escort
Denizli escort
Diyarbakır escort
Edirne escort
Elazığ escort
Erzincan escort
Erzurum escort
Eskişehir escort
Antep escort
Giresun escort
Hakkari escort
Hatay escort
ısparta escort
istanbul escort
izmir escort
Kars escort
Kastamonu escort
Kütahya escort
malatya escort
kayseri escort
Kırklareli escort
Kırşehir escort
Kocaeli escort
konya escort
tunceli escort
edirne escort
ısparta escort
karabük escort
manisa escort
tokat escort
adıyaman escort
afyon escort
kars escort
uşak escort
adana escort
ağrı escort
karabük escort
ordu escort
kars escort
siirt escort
kocaeli escort
izmit escort
gümüşhane escort
balıkesir escort
bilecik escort
çorum escort
sivas escort
kırıkkale escort
rize escort
trabzon escort
kastamonu escort
giresun escort
niğde escort
artvin escort
sinop escort
karaman escort
kırklareli escort
bingöl escort
burdur escort
ağrı escort
maraş escort
bolu escort
amasya escort
antalya escort
ardahan escort
bayburt escort
aksaray escort
aydın escort
kilis escort
bitlis escort
çanakkale escort
çankırı escort
düzce escort
erzincan escort
elazığ escort
van escort
mardin escort
muğla escort
yozgat escort
yalova escort
erzurum escort
nevşehir escort
zonguldak escort
osmaniye escort
kayseri escort
sakarya escort
adana escort
adıyaman escort
ağrı escort
aksaray escort
amasya escort
ankara escort
antalya escort
ardahan escort
artvin escort
aydın escort
balıkesir escort
bartin escort
batman escort
bayburt escort
bilecik escort
bingöl escort
bitlis escort
bolu escort
burdur escort
bursa escort
çanakkale escort
çankırı escort
çorum escort
denizli escort
diyarbakır escort
düzce escort
edirne escort
elazığ escort
erzincan escort
erzurum escort
eskişehir escort
gaziantep escort
giresun escort
gümüşhane escort
hakkari escort
hatay escort
ığdır escort
ısparta escort
izmir escort
karabük escort
karaman escort
kars escort
kastamonu escort
kayseri escort
kili escort
kırklareli escort
kırşehir escort
kocaeli escort
konya escort
kütahya escort
malatya escort
manisa escort
maraş escort
mardin escort
mersin escort
muğla escort
nevşehir escort
ordu escort
osmaniye escort
rize escort
sakarya escort
samsun escort
siirt escort
sinop escort
şırnak escort
sivas escort
tekirdağ escort
tokat escort
trabzon escort
tuncelli escort
urfa escort
van escort
yalova escort
yozgat escort
zonguldak escort